මව් බිමෙන් බැහැරව ශීත හිමරටක වෙසෙන ශ්‍රී ලාංකිකයෙකුගේ මතක මංපෙත ........

Saturday, August 29, 2026

මීළග ග්ලැසියර ගංවතුර විනාශය උතුරු ඇමෙරිකාවේද ?



සංචාරකයෙකු ලෙස කැනඩාව, අයිස්ලන්තය, ස්විස්ටර්ලන්තය ලෙස ලෝකයේ ස්ථාන කිහිපයකදී මා ග්ලැසියර දැක තිබෙන බව ලියන්නේ සතුටින් . ඒ  ලස්සන දසුන් මවන ග්ලැසියරම විශාල පිරිසකට මරු කැඳවූ ඛේදවාචකයක් වීම හරිම අවාසනාවන්ත දෙයක්. හිතවත් " කොළඹ ගමයා" බ්ලොග් රචක  අජිත් ධර්මකීර්ති ඒ ගැන අයිස්ලන්ත අත්දැකීම් ඇසුරින් ලියා තිබූ සටහන වැදගත් එකක්.

ඒ නිසා ලෝකයේ ග්ලැසියර් ව්‍යාප්තිය සහ ග්ලැසියර් ගංවතුර ගැන තොරතුරු බිදක් ගොනු කරන්නට හිතුවා.  

එහි දිගුව 

https://kolambagamaya.blogspot.com/2026/08/blog-post_28.html

මගේ ලිපි වල දිගු    

ගින්දරත් ශීතලත් එකට මුසු වුනු අපූරු අයිස්ලන්තය

https://ahasgawwenehalokaya.blogspot.com/2026/07/blog-post_11.html

නිල් විල් බලමින් ඇතබැස්කා ග්ලැසියරයට යෝධ බසයක නැගී ගිය ගමනක්.

https://ahasgawwenehalokaya.blogspot.com/2019/02/2.html

යුරෝපය මුදුනේ ග්ලැසියරයට රතු කෝච්චියෙන් ......... ස්විස් සංචාරයක මතකය....

https://ahasgawwenehalokaya.blogspot.com/2022/01/blog-post_22.html

මේ සතියේ නේපාලයේ සහ ටිබෙටයේ විනාශකාරී ගංවතුරට හේතු වූ විනාශකාරී ග්ලැසියර කඩා වැටීම, ලෝකයේ කඳු වැටිවල ඉහළින් ඇති වන උපද්‍රවවල විනාශකාරී බලය ඉස්මතු කර තිබේ.


හිම ගංගාවක් (glacier) යනු තමන්ගේම බර හේතුවෙන් නිරන්තරයෙන් චලනය වන, ඝන අයිස්වලින් සමන්විත ස්ථිර ස්කන්ධයකි; වසර ගණනාවක් හෝ බොහෝ විට සියවස් ගණනාවක් පුරා හිම එකතු වීම එහි ක්ෂය වීම (දියවීම සහ වාෂ්පීභවනය) ඉක්මවා යන ස්ථානවල මේවා නිර්මාණය වේ. හිම ගංගා ඒවායේ බර නිසා ඇතිවන පීඩනය හේතුවෙන් සෙමින් විරූපණය වෙමින් හා ගලා යමින් පවතින අතර, එමගින් හිම ඉරිතැලීම් (crevasses), අයිස් කුළුණු (seracs) සහ වෙනත් සුවිශේෂී ලක්ෂණ නිර්මාණය වේ. වර්ෂාපතනය, සාමාන්‍ය උෂ්ණත්වය සහ වලාකුළු ආවරණය වැනි දිගුකාලීන දේශගුණික විපර්යාසයන් හිම ගංගා ස්කන්ධයට බලපාන බැවින්, ඒවායේ ස්කන්ධයේ සිදුවන වෙනස්කම් දේශගුණික විපර්යාස පිළිබඳ වඩාත් සංවේදී දර්ශකයක් ලෙස සැලකේ.

විශාල අයිස් තට්ටු (ice sheets) හැරුණු විට, ලොව පුරා වර්ග කිලෝමීටර් 700,000ක පමණ භූමි ප්‍රදේශයක් ආවරණය වන පරිදි ග්ලැසියර (හිම ගංගා) 200,000ක් පමණ පවතී.ඕස්ට්‍රේලියානු ප්‍රධාන භූමිය හැර පෘථිවියේ සෑම මහාද්වීපයකම ග්ලැසියර දක්නට ලැබේ (එසේ වූවත්  ඕස්ට්‍රේලියාව අසල පිහිටි නවසීලන්තයේ සහ නව ගිනියාවේ ඒවා දක්නට ලැබේ). සමස්ත ග්ලැසියර අයිස්වලින් 99%ක් පමණ ඇන්ටාක්ටිකාවේ සහ ග්‍රීන්ලන්තයේ ඇති ධ්‍රැවීය කලාප විශාල මහාද්වීපික අයිස් තට්ටු තුළ අන්තර්ගතව පවතී. ධ්‍රැවීය කලාපවලින් පිටත, ඇලස්කාව, හිමාලය, ඇන්ඩීස් සහ පැටගෝනියාව වැනි කලාපවල ප්‍රධාන කඳුකර ග්ලැසියර උස් කඳුකර ප්‍රදේශ වල බහුලව දක්නට ලැබේ. ධ්‍රැවීය කලාපවලින් පිටත වෙනත් ඕනෑම කලාපයකට වඩා වැඩි ග්ලැසියර අයිස් ප්‍රමාණයක් පකිස්ථානය සතුව පවතී.


විද්‍යාඥයින් තවමත් ව්‍යසනය දිග හැරුණු ආකාරය හරියටම තීරණය කරමින් සිටියද, ග්ලැසියර, ග්ලැසියර විල් සහ වේගයෙන් චලනය වන අයිස් සහ පාෂාණ ස්කන්ධ මගින් ඇති කරන අවදානම් පිළිබඳව මෙම සිදුවීම අවධානය අලුත් කර තිබේ. එම තර්ජන බොහෝ විට හිමාලය සහ ඇන්ඩීස් කදු සමඟ සම්බන්ධ වී ඇති නමුත්, උතුරු ඇමරිකාවේ සමහර කොටස් තමන්ගේම ග්ලැසියර ආශ්‍රිත ගංවතුර උවදුරුවලට මුහුණ දෙන බව පර්යේෂකයෝ පවසති.

උතුරු ඇමරිකාව සියවසකට වැඩි කාලයක් ග්ලැසියර ආශ්‍රිත ගංවතුර අත්විඳ ඇත, විශේෂයෙන් ඇලස්කාවේ සහ බටහිර කැනඩාවේ. ග්ලැසියර විල් පිපිරීම් ගංවතුර පිළිබඳ ලොව විශාලතම දත්ත සමුදායන්ගෙන් සම්පාදනය කළ පර්යේෂකයින් සොයාගෙන ඇත්තේ වයඹදිග උතුරු ඇමරිකාව ඔවුන්ගේ වාර්තාවල වෙනත් ඕනෑම කලාපයකට වඩා ලේඛනගත සිදුවීම් සඳහා හේතු වන බවයි.



උතුරු ඇමරිකාවේ නේපාල පරිමාණයේ ව්‍යසනයක් ආසන්න බව මින් අදහස් නොවේ. මාරාන්තිකම ග්ලැසියර ආශ්‍රිත ගංවතුර සිදුවන්නේ අස්ථායී විල් හෝ ග්ලැසියර පහළින් විශාල පිරිසක් ජීවත් වන ස්ථානවල ය. බොහෝ උතුරු ඇමරිකානු ග්ලැසියර පද්ධති පිහිටා ඇත්තේ සාපේක්ෂව කුඩා ජනගහනයක් අසල දුරස්ථ ප්‍රදේශවල ය.

විශාල අයිස් කොටසක් හදිසියේම කැඩී යාම හෝ වේගයෙන් පහළට ගමන් කිරීම නිසා ග්ලැසියර කඩා වැටීමක් සිදු වේ.සමහර විට කඩා වැටීමට අයිස් පමණක් සම්බන්ධ වේ. වෙනත් අවස්ථාවල දී, අයිස් පාෂාණ, මඩ සහ ජලය සමඟ මිශ්‍ර වී කඳු නිම්න හරහා දිගු දුරක් ගමන් කළ හැකි වේගයෙන් චලනය වන ප්‍රවාහයක් නිර්මාණය කරයි.

නේපාල-ටිබෙට් ව්‍යසනයට හිමාලයේ අයිස් සහ පාෂාණවල ප්‍රධාන කඩා වැටීමක් සම්බන්ධ වූ බව විද්‍යාඥයින් විශ්වාස කරයි, නමුත් පරීක්ෂණ දිගටම පවතී. මෙම සිදුවීම භූ කම්පන උපකරණවල ලියාපදිංචි වීමට ප්‍රමාණවත් බලයක් ජනනය කළ අතර විනාශකාරී රැල්ලක් පහළට යැවීය.

දේශගුණික විපර්යාසවලට කිසිදු සිදුවීමක් ස්වයංක්‍රීයව ආරෝපණය කළ නොහැකි වුවද, උණුසුම් උෂ්ණත්වය ග්ලැසියර ආශ්‍රිත උපද්‍රව වැඩි කරන තත්වයන්ට දායක විය හැකි බව පර්යේෂකයෝ පවසති. 2025 දී නේචර් සඟරාවේ හි ප්‍රකාශයට පත් කරන ලද අධ්‍යයනයකින් හෙළි වූයේ ලොව පුරා කඳුකර ප්‍රදේශවල සිදුවන වෙනස්කම් පිළිබිඹු කරමින් 1980 ගණන්වල සිට ගෝලීය වශයෙන් ග්ලැසියර විල් පිපිරීම් ගංවතුර බහුලව දක්නට ලැබෙන බවයි.

කැනඩාවේ බ්‍රිටිෂ් කොලොම්බියා පළාතේ පෙම්බර්ටන් හි ඊසාන දෙසින් පිහිටි ප්ලේස් ග්ලැසියරය අසල, ග්ලැසියර විලක් 2024 සහ 2025 යන දෙඅංශයේම ගංවතුර ඇති කළේය. මෙම සිදුවීම් නිසා ඉවත් කිරීමේ අනතුරු ඇඟවීම් සහ අනාගත මුදා හැරීම් කවදා සිදුවිය හැකිද යන්න තීරණය කිරීමට නිලධාරීන් උත්සාහ කළ බැවින් නිරීක්ෂණ වැඩි විය. ග්ලැසියර අඛණ්ඩව වෙනස් වන විට වෙනත් තැන්වල සමාන තත්වයන් ඇති විය හැකි බව විද්‍යාඥයින් පවසති.


ඊළඟ ප්‍රධාන ගංවතුර ඇති වන්නේ කොතැනදැයි හරියටම පුරෝකථනය කිරීම දුෂ්කර බව විශේෂඥයින් අනතුරු අඟවයි. සෑම ග්ලැසියර පද්ධතියක්ම වෙනස් වන අතර, විලෙහි ප්‍රමාණය පමණක් එය කෙතරම් භයානක විය හැකිද යන්න තීරණය නොකරයි. ජලයේ ප්‍රමාණය මෙන්ම පහළට පහළින් ජීවත් වන පුද්ගලයින් සංඛ්‍යාව බොහෝ විට වැදගත් වේ.


වැඩි විස්තර සදහා මා තොරතුරු ගත් මුලාශ්‍ර 

https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_glaciers

https://nsidc.org/data/glacier_inventory/

https://www.newsweek.com/map-shows-us-glaciers-at-risk-after-nepal-disaster-12375081

https://www.cbc.ca/news/climate/glacial-lake-outbursts-climate-risk-9.7250273

සේයාරූ -  අන්තර්ජාලයෙන්  Google Images

               සියළු හිමිකම් මුල් හිමිකරුවන් සතුයි.


මේ සටහන ගැන ඔබේ අදහස් පහතින් යන්න. ඔබේ ගුණ දොස් මගේ ඉදිරි නිර්මාණ එළිය කරාවි.

Saturday, August 22, 2026

බ්‍රිතාන්‍ය අතීත නගර සැලසුම්වල මතක සටහනක් වන් සුන්දර ලුනෙන්බර්ග්




 නෝවා ස්කොෂියා පළාතේ දකුණූ වෙරළ තීරයේ ලස්සන ධීවර ගම්මානයක් තියෙනවා. ගිම්හාන  කාලයට ඒ ප්‍රදේශයේ සංචාරකයින්ගෙන් පිරී ඉතිරී යනවා. සැලසුම්ගත බ්‍රිතාන්‍ය නගර සැලැස්මක අද දක්වාම තිබෙන සැබෑ උදාහරණයක් විදිහට තිබෙන එය යුනෙස්කෝ ලෝක උරුමයක් ලෙස සංරක්ෂණය වෙනවා. මේ සටහන ලුනෙන්බර්ග්  ප්‍රදේශයට ගිය ගමනක මතක ඇසුරෙන් ලියැවුණක්.

මත්ස්‍ය සම්පත සොයා ගැඹුරු මුහුදට ගිය යුරෝපයේ ධීවර පිරිස් 1620 කාලයේදී මේ ප්‍රදේශයට එන විට මෙහි සිටියේ ස්වදේශික මික්මැක්වරුන් (Mikmaq ) ඔවුන් ගිම්හාන කාලය සතුටින් ගත කළේ ප්‍රදේශයට කිවුවේ Aseedik කියලයි. එහි  ඉංග්‍රීසි අරුත නිදහස් බිම් කඩ කියන එකයි. යුරෝපයෙන් පැමිනි ධීවර පිරිමින් සහ ස්වදේශික කාන්තාවන් මුසුවීමෙන් ඒ ප්‍රදේශයේ පවුල් කිහිපයක් මුලින් ජීවත් වෙලා තිබෙනවා. ලෝක දේශපාලනය බල තරඟය හරහා ප්‍රංශය බ්‍රිතාන්‍යයට පාලනය භාර දීමෙන් මේ ප්‍රදේශය එක්දහස් හත්සිය හතළිස් නමයේදී බ්‍රිතාන්‍ය ආණ්ඩුකාරවරයාගේ බල ප්‍රදේශයට එකතුවී තිබෙනවා. Lunenburg  කියන නම තැබුණේ පසු කාලීනව දෙවන ජෝර්ජ් රජු බවට පත් වූ Duke of Braunschweig Lunenburg සිහිවන්නටයි.



බ්‍රිතාන්‍ය යටත් විජිත ප්‍රදේශවල එවක අනුගමනය කෙරුණු සෘජුකෝණාස්‍රාකාර හැඩයේ වීදි සහ ගොඩනැගිලි සැලසුමට අනුව ඉදි කළ ගොඩනැගිලි අදත් ලුනෙන්බර්ග්  නගරයේ සංරක්ෂණය කෙරෙනවා. ආකේඩියන්  සම්ප්‍රදාය යනුව පාට පාටින් වර්ණ ගැන්වුණු රතු , තද නිල් ,  ලා නිල් , කොළ,  කහපාට ගෙවල්  බලන්න ලස්සනයි.




අපි නගරයේ තැනින් තැන ඇවිදලා වරාය තියෙන තැනට ආවා. මුහුද පේන විදියට ගොඩනැගිලි හදල තියෙන තියෙන්නේ කඳු මුදුනට වන්නට තට්ටු තට්ටු විදිහටයි. ගොතික් සම්ප්‍රදායේ ලියෙන් තැනූ ඇගිලිකන් පල්ලියක් ලොතරින් පල්ලියත් ඒවා  අතරින් කැපී පෙනෙනවා. 1970 දක්වා ක්‍රියාත්මක වූ ඔපෙරා රඟහල ඉදිරියේදී සංරක්ෂණය වන්නට නියමිතයි. 


කැනඩාවේ ක්‍රියාත්මක මහා පරිමාණ මත්ස්‍ය නිෂ්පාදන කම්හලක් මෙහි තිබෙනවා. ඒ වගේම අදත් සුළු  පර්මාණයේ  ධීවර කටයුතු වල යෙදෙන පිරිස් මේ ප්‍රදේශයේ ඉන්නවා.



දෙවන ලෝක යුද්ධ සමයේ නොවේජියානු නාවික පුහුණු කඳවුරක් මෙහි ක්‍රියාත්මක වී තිබෙනවා.  ඒවා ආරම්භ වී  තිබෙන්නේ හිට්ලර්ගේ හමුදා  නොර්වේ වලට පහර දෙන අවස්ථාවේ උතුරු මුහුදේ තිබූ තල්මස්කම්හල් හත සහ තල්මසුන් අල්ලන යාත්‍රා විසිතුන මේ ප්‍රදේශයට යොමු කිරීමෙන්. යුද්ධයෙන් පසු ඒවා වසා දැමුනත්  අදත් එම පරිශ්‍රයේ  ඇලුමිනියම් යාත්‍රා නිෂ්පාදන සමාගමක් ක්‍රියාත්මක වෙනවා. 


ලුනෙන්බර්ග් වරායේ  තිබුණු ලී යාත්‍රා නිෂ්පාදන සමාගම් අතුරින් Smith & Rhuland ගැන කතා නොකරම බැහැ. මේ වන විට ඒ සමාගම ක්‍රියාත්මක නොවුනත් එය නිපදවූ බ්ලූනෝස් යාත්‍රාව කැනඩාවේ  ජාතික සම්පතක් ලෙස සලකන එකක් . කැනඩා උරුමය යටතේ ප්‍රතිනිර්මාණය වුණු Bluenose 2  ගැන වැඩි විස්තර ලියන්නම්.



මුහුදු කෑමවලට ජනප්‍රිය ලුනෙන්බර්ග් යනවානම් Lunenburg Scallops.රස බලන්න අමතක කරන්න එපා. ඒ  කලාපයටම පොදු Fish cakes  සහ Chowder  රස බලන්නත් පුළුවන් ජනප්‍රිය භෝජනාගාර රැසක් සංචාරක නගරයේ තියෙනවා.


අනුරුද්ධ වැලිගමගේ





කැනඩාව පිළිබදව ලියැවුනු තවත් සංචාරක සටහන්



කැනඩාව පිළිබදව කල රූපවාහිනී වැඩසටහන් වල දිගු


2026


නෝවා ස්කොෂියා පළාතේ රවුමක් - පළමු සංචාරක නැවතුම

https://ahasgawwenehalokaya.blogspot.com/2026/06/blog-post_06.html


2025

එඩ්වඩ් කුමාර දිවයිනේ රවුමක් යමුද ? https://ahasgawwenehalokaya.blogspot.com/2026/02/blog-post_28.html නිව් බ්රුන්ස්වික් ( New Brunswick ) පළාතේ රවුමක් https://ahasgawwenehalokaya.blogspot.com/2025/09/new-brunswick.html කැනඩා දිනයේදී කැනඩා උරුම 4 ක් බලමු https://ahasgawwenehalokaya.blogspot.com/2025/07/4.html



සේයාරූ -  අන්තර්ජාලයෙන්  Pixabay Images, Google Images

                    සියළු හිමිකම් මුල් හිමිකරුවන් සතුයි.

මේ සටහන ගැන ඔබේ අදහස් පහතින් ලියන්න. ඔබේ ගුණ දොස් මගේ ඉදිරි නිරමාණ එළිය  කරාවි.

Saturday, August 15, 2026

තර්කය සහ හැඟීම් අතර මනෝවිද්‍යාත්මක සටනක යෙදෙන අපේ මනස ගැන ලියන ටෂින්ගා චිගෙවෙනා

 



අනුරුද්ධ වැලිගමගේ

කර්තෘ මණ්ඩල ප්‍රධානි, ශ්‍රීලංකන් නිව්ස් වෙබ් පුවත්පත, මිසිසාගා, කැනඩාව



මම තර්කනය පමණක් අනුගමනය කරන විට, මට හිස් බවක් දැනුනි.මගේ තීරණ නොසැලකිලිමත් නොවීය. ඒවා සිහිසුන් විය. ඒ අවබෝධය රිදුම් දෙන්නට පටන් ගති. ඒ මන්ද මා ඉන් අදහස් කළේ මම බුද්ධිමත්, නමුත් සම්පූර්ණයෙන්ම අවංක නොවූ බවයි. මෙම පොත ආරම්භ වූයේ මම පරිපූර්ණ මාර්ගය සොයා ගැනීමට උත්සාහ කිරීම නවතා මා තෝරා ගන්නා මාර්ගය පරීක්ෂා කිරීමට පටන් ගත් විටය. මම පීඩනය යටතේ මා දෙසම  බලා සිටියෙමි. ප්‍රශංසාව මගේ විශ්වාසය පුම්බා ඇති ආකාරය මම දුටුවෙමි. විවේචන මාව ආරක්ෂාකාරී කළ ආකාරය මම දුටුවෙමි.

(8 වන පිටුව, මනස ගැටුමක, ඊ මුද්‍රණයෙන්)  


අපේ මනස අප සමඟම නිරන්තර සංවාදයක යෙදෙන බව කාහට වුවද නොරහසක් . ඒ සංවාද අතර විවිධ අදහස්,මත , සිතුවිලි අතර පොරබදිමින් යන ගමනේ අපි ක්‍රියාවට නගන්නේ නීතියට , සදාචාරයට, සමාජ සම්මත වලට අනුකූල දේ පමනයි.  එසේ නොමැති වූ කල එකී තැනැත්තා හෝ තැනැත්තිය නීතිය ඉදිරියේ වරදකරුවෙක් , සමාජය ඉදිරියේ තිරිසනෙක් , සමාජ සම්මත අතරේ නරුමයෙක් බවට පත් වන්නේ විනාඩි කිහිපයකින් . ඒ අතරේම අප ඒ සිතුවිලි වලින් ගන්නා තීන්දු , තීරණ විශ්ලේෂණය වන්නේ තර්කය සහ හැඟීම් අතුරින් තමයි. ආයෝජන , විද්‍යාත්මක නිපැයුම්, වෙළද හෝ කුමන හෝ අංශයක භාණ්ඩ එලෙස තර්කනය භාවිතා කරමින් මොළයෙන් ගන්නා තීන්දු මත බිහිවන දේ . මොළයෙන්ම ක්‍රියාත්මක වුවත් ප්‍රේමය , රාගය , කලාව වැනි සමහර දේ  හැඟීම් අතුරින් බිහිවේ. සමහරු නම් කියන්නේ ඒවා හදවතින් ගන්නා තීන්දු කියලයි.    


" ඔබේ හිසෙහි නායකයින් දෙදෙනෙක් ජීවත් වෙති. එක් අයෙක් සිතියම් අඳිමින්, පාලම් මනින අතර, "එසේ වුවහොත් කුමක් සිදුවේද..." යනුවෙන් අසයි. අනෙකා තරඟය ආලෝකවත් කරයි, වැදගත් දේ පෙන්වා "මෙය කෙබඳු බවක් දැනෙනවාද?" යනුවෙන් අසයි. දෙදෙනාම ඔබට උදව් කිරීමට උත්සාහ කරති."  පොතේ තවත් තැනක එහෙම කියන්නේත් ටෂින්ගාම තමයි.  


ටෂින්ගා චිගෙවෙනා යනු තරුණ මනෝවිද්‍යාඥයෙක්, ලේඛකයෙක් සහ චින්තකයෙක් . ඔහුගේ  මේ කෘතිය මිනිස් හැසිරීම්, විඥානය සහ අරමුණෙහි සැඟවුණු ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පය ගවේෂණය කරයි. මහා සිම්බාබ්වේ විශ්ව විද්‍යාලයේ උපාධිධාරියෙකු වන ඔහු, මානව ඉරණම මෙහෙයවන නිහඬ රටා අනාවරණය කර ගැනීම සඳහා දාර්ශනික පරාවර්තනය සමඟ මනෝවිද්‍යාත්මක අවබෝධය ඒකාබද්ධ කරන්නෙක් ලෙස පතලයි .


සමාන අවස්ථා තිබියදීත් මිනිසුන් සාර්ථක වන්නේත් , අසාර්ථක වන්නේත්  හෝ එකතැන පල්වන්නේ මන්දැයි යන කුතුහලයෙන් පෙලඹී, ටෂින්ගා අධ්‍යයන ගැඹුර සහ අභිප්‍රේරණ බලය හරහා අද්විතීය ලිවීමේ හඬක් වර්ධනය කර තිබෙනවා . ඔහුගේ ආශාව පවතින්නේ පාඨකයන්ට ඔවුන්ගේ අනාගතය නිහඬව හැඩගස්වන නොපෙනෙන තේරීම්, සිතුවිලි සහ හැඟීම් හඳුනා ගැනීමට උපකාර කිරීම තුළයි .


ඔහුගේ "The Invisible Clock of the Soul: Psychology of Unseen Choices" නම් ග්‍රන්ථයේ, ටෂින්ගා පාඨකයින්ට කාලය, ස්වයං විනය සහ දැනුවත්භාවය පිළිබඳ අභ්‍යන්තර යාන්ත්‍රණයන් අවදි කිරීමට ආරාධනා කරයි. පුද්ගලික අත්දැකීම්, ඓතිහාසික විශ්ලේෂණය සහ මනෝවිද්‍යාත්මක න්‍යාය වලින් උපුටා දක්වමින්, ඔහු පාඨකයින්ට සාර්ථකත්වය නැවත සිතා බැලීමට අභියෝග කරයි - කාලයට එරෙහි තරඟයක් ලෙස නොව, කෙනෙකුගේ අභ්‍යන්තර රිද්මයට එකඟව ජීවත් වන්නේ කෙසේදැයි කියන්නට උත්සාහ කරයි.




තීරණයකට පෙර තත්පරයක මනෝවිද්‍යාව ( The Psychology of A Second Before A Decision) , කාලානුරූපී මනස( The Timeless Mind) , නොපෙනෙන තේරීම්වල මනෝවිද්‍යාව ( The Psychology of Unseen Choices), අවධානය යොමු කළ මානසිකත්වය ( The focused mindset) ඔහු ලියූ තවත් පොත් කිහිපයක් . පොතපත ලිවීමෙන් ඔබ්බට, ටෂින්ගා මනෝ උපදේශකයෙක්, කථිකයෙක් සහ මානසික හා චිත්තවේගීය පරිවර්තනය සඳහා වන  උපදේශකයෙක් ලෙස කටයුතු කරයි .  ඔහුගේ මෙහෙවර වන්නේ පුද්ගලයන්ට ඔවුන්ගේ අභ්‍යන්තර ඔරලෝසුවල  අරමුණක් සමඟ සමමුහුර්ත කිරීමට උපකාර කිරීමයි, ඒ දැනුවත්භාවය ක්‍රියාවට නැංවීමට  සහ සාමාන්‍ය දින අර්ථවත් අවස්ථා බවට පත් කිරීම වෙනුවෙන් ඔහු කටයුතු කරන බවයි කියන්නේ.ටෂින්ගා ගේ දැක්මට අනුව "කාලය යනු අපට  කළමනාකරණය කල හැකි  දෙයක් නොවේ - එය අප අතට පත්වන දෙයක් පමණයි .ඒ කාලයේදී ඔබ ගන්නා සෑම නොපෙනෙන තීරණයක්ම අපගේ ඉරණමේ රිද්මය හැඩගස්වයි."


“හැඟීම් සැමවිටම පළමුව පැමිණේ. තර්කනය සැමවිටම පැමිණෙන්නේ පසුවය. ප්‍රශ්නය වන්නේ ඉන් කුමන එක  භාවිතා කරනවාද යන්න නොව, ඒවා කවදා හෝ හමුවන්නේද යන්නයි. ඔබේ  හැඟීම් සංඥා කිරීමට සහ තර්කනය අර්ථ නිරූපණය කිරීමට ඉඩ දෙන විට, පීඩනය තවදුරටත් ඔබට අයිති නොවේ. ඔබ ඔබේ ක්‍රියාවන්, ඔබේ සබඳතා සහ ඔබේ අනාගතය පිළිබඳ කර්තෘත්වය නැවත ලබා ගනී. හැඟීම් තට්ටු කරයි. තර්කනය එයට හේතුව පැහැදිලි කරයි. දොර විවෘත කරන්නේ කවුද සහ කෙසේද කවදාද යන්න තීරණය කරන්නේ ප්‍රඥාව විසිනි.” (22 වන පිටුව, මනස ගැටුමක, ඊ මුද්‍රණයෙන්)  




2026 ජුලි 26 වැනිදා සිළුමිණ කලාපයේ පලවිය. විශේෂ ස්තූතිය සි‍ළුමිණ ප්‍රධාන උප කර්තෘ ජයත් පියදසුන් මහතාට



සේයාරූ -  අන්තර්ජාලයෙන්  Google  images                                  සියළු හිමිකම් මුල් හිමිකරුවන් සතුයි.

මේ සටහන ගැන ඔබේ අදහස් පහතින් ලියන්න. ඔබේ ගුණ දොස් මගේ ඉදිරි නිරමාණ එළිය  කරාවි.

Saturday, August 8, 2026

"නිදහස් ප්‍රේමය" සොයා ගිය 70 දශකයේ වෙනස් චිත්‍රපට පෙලක්





1970 ගණන්වල චිත්‍රපටවල වැඩි නිරුවතක් දක්නට ලැබුණේ දැඩි චිත්‍රාගාර වාරණය අවසන් වීම, අශෝභන යථාර්ථවාදී ව්‍යාපාරයක් හොලිවුඩය අත්පත් කර ගැනීම සහ වෙනස් වන සංස්කෘතික ආකල්ප "නිදහස් ප්‍රේමය" යුගය වැළඳ ගැනීම නිසාය. කළු සුදු පැහැයෙන් වර්ණයට සිනමාව තාක්ෂණයෙන් දියුණු වෙද්දී හිපි සංස්කෘතිය සහ නිදහස සොයා තාරුණ්‍යය ගමන් කරද්දී ජනගහණය පාලනය වීමෙන් පවුල් ඒකක කුඩා වන්නටත් , විවාහ සංස්කෘති දෙදරන්නටත් පටන් ගත්තේ ලිංගිකත්වය වාණිජ කරණය වෙමිනි. අන්තර්ජාලය පැහැදිලි අන්තර්ගතයන් සොයා ගැනීම පහසු කිරීමට පෙර වැඩිහිටි රසාස්වාදනය උද්දීපනය කර තිබෙන්නේ බහුතර කාන්තා නිරුවත දැක්වූ කාම සගරා සහ නිරුවත් දර්ශන රැගත් චිත්‍රපට රැල්ලකි. වීඩියෝ පට , සීඩී පට සංසරණය කරා තාක්ෂණය මාරු වන්නට පෙර  ප්‍රධාන ධාරාවේ චිත්‍රපට වැඩිහිටි ජනකායක් ඇද ගැනීමට සම පෙන්වන රූප වැඩි වැඩියෙන් භාවිතා කළේය.


Griechische Feigen - 1977  - The Fruit Is Ripe

පැට්‍රීෂියා ග්‍රීසියේ ධනවත් පවුලකින් පැවත එන, විද්‍යාලීය අධ්‍යාපනය සඳහා මියුනිච් නුවර බලා යාමට නියමිතව සිටි තරුණියක් . ගුවන් තොටුපළේදී ඇය තම ගමන් බලපත්‍රය අත්හැර දමා, ඒ වෙනුවට මෝටර් රථ සහ බෝට්ටු මගින් ග්‍රීසිය පුරා සංචාරය කරමින් තමාවම හඳුනා ගැනීමේ ගමනක් ආරම්භ කරනවා . මෙම සංචාර අතරතුර ඇය උත්සාහ කරන්නේ පිරිමින්ගේ ආකර්ෂණයට ලක්වන තැනැත්තියක් බවට පත්වන්නටයි . ඇයව විවාහ කර ගැනීමට හෝ ඇය හා සම්බන්ධ වීමට උත්සාහ කරන පිරිමින් කිහිප දෙනෙකුම සිටියද, ඒජියන් මුහුදේ ඇය සමඟ සංචාරය කරන නාවිකයෙකු වන ටොම් සමඟ පෙමින් බැඳෙන තුරු ඇය ඔවුන් සියල්ලන්ම ප්‍රතික්ෂේප කරනවා. ආරවුලක් හේතුවෙන් ටොම් ඇයව හැර ගියද, අවසානයේදී ඔහු නැවත ඇය වෙත එනවා.  

වැඩි විස්තර සඳහා විකිපීඩියා දිගුව 

https://en.wikipedia.org/wiki/The_Fruit_is_Ripe

https://www.imdb.com/title/tt0074591/

යූ ටියුබ් Trailer  එක මේ දිගුවෙන් බලන්න පුළුවන් 




Türkische Früchte (1973) Turkish Delight


මූර්ති ශිල්පී එරික් වොන්ක්  අහඹු ලෙස හමුවන ඔල්ගා සමඟ දැඩි ලෙස ප්‍රේමයෙන් බැඳෙයි. කෙසේ වෙතත්, ඔවුන් විවාහ වී කෙටි කලකට පසු ඔල්ගා ධනවත් ඇමරිකානුවෙකු සමඟ පලා යයි. වසර ගණනාවකට පසු, ඇය සුව කළ නොහැකි මොළයේ පිළිකාවකින් (brain tumor) පෙළෙන බව එරික්ට දැනගන්නට ලැබේ. මිය යාමට පෙර ඔල්ගාට කිසිදු වේදනාවකින් තොරව ආහාරයට ගත හැකි එකම දේ වන 'ලොකුම්' නම්  තුර්කි පලතුරු රසැති රසකැවිල්ලක් රැගෙන ඔහු ඇයව බලන්නට යයි.


වැඩි විස්තර සඳහා විකිපීඩියා දිගුව

https://en.wikipedia.org/wiki/Turkish_Delight_(1973_film)


යූ ටියුබ් Trailer  එක මේ දිගුවෙන් බලන්න පුළුවන් 



In the Realm of the Senses( 1976)



චිත්‍රපටය මුල් භාගයේදී   1936 වසරේ ටෝකියෝ නගරයේදී, කලක් ගණිකාවක ලෙස කටයුතු කළ සාඩා අබේ , හෝටලයක සේවිකාවක ලෙස සේවය කරමින් සිටින දසුන් පෙළක් දිස්වේ . ඉන් පසු  එම හෝටලයේ හිමිකරු වන කිචිසෝ ඉෂිඩා  ඇය සමඟ දැඩි ප්‍රේම සම්බන්ධයක් ගොඩනඟා ගනී , ඊට විවිධ ලිංගික අත්හදා බැලීම් සහ ආශාවන් මුදා හැරීම් ඇතුළත් වේ . සාඩා සමඟ පැවති සම්බන්ධය වෙනුවෙන් ඉෂිඩා තම බිරිඳව අතහැර දමයි. සාඩා තුළ ඉෂිඩා කෙරෙහි දැඩි අයිතිවාසිකම් කීමේ හැඟීමක් සහ ඊර්ෂ්‍යාවක් වර්ධනය වන අතර, ඉෂිඩා ඇයව සතුටු කිරීමට දැඩි උනන්දුවක් දක්වයි. ලිංගිකව එක්වීමේදී  ගෙල සිර කිරීමෙන් ඇය දැඩි උද්යෝගයකට පත්වන බව ඉෂිඩාට අවබෝධ වීමත් සමඟ ඔවුන්ගේ මෙම අන්‍යෝන්‍ය ඇල්ම උත්සන්න වන අතර, අවසානයේ ඔහු එම ක්‍රියාව අතරතුර මිය යයි. ඉන්පසු සාඩා ඔහුගේ ලිංගය කපා දමයි. චිත්‍රපටය අවසාන භාගයේදී නිරුවතින් ඔහුගේ සිරුර අසල සිටින ඇයව පෙන්වන අතර, අත්අඩංගුවට පත්වන මොහොත දක්වාම දීප්තිමත් ලෙස සිනාසෙමින් දින හතරක් පුරා ඔහුගේ එම අවයවය රැගෙන ඇය සැරිසරන බව සඳහන් වේ. ඔහුගේ පපුව මත ලෙයින් ලියන ලද මේ වචන පෙල දිස්වෙයි : "සාඩා - කිචි, අපි දෙදෙනා සදහටම."

.   

වැඩි විස්තර සඳහා විකිපීඩියා දිගුව

https://en.wikipedia.org/wiki/In_the_Realm_of_the_Senses


යූ ටියුබ් Trailer  එක මේ දිගුවෙන් බලන්න පුළුවන්



Last Tango in Paris ( 1972)



පෝල් යනු පැරිසියේ වෙසෙන, සිය බිරිඳගේ සියදිවි නසාගැනීම හේතුවෙන් දැඩි ශෝකයෙන් පසුවන ඇමරිකානු ජාතිකයෙක් . කුලියට ගන්නට යන පාළු නිවාස ඒකකයක් තුළදී ඔහුට ජීන්  නම් තරුණ ප්‍රංශ කාන්තාවක් මුණගැසේ . ඔවුන් දෙදෙනා තම සැබෑ නම් හෙළි නොකර පවත්වාගෙන යන රහසිගත, හුදෙක් ලිංගික සබඳතාවක් ආරම්භ කරයි. ටැංගෝ අවන්හලකදී පෝල් තමන්ගේ තොරතුරු ජින් ට හෙලිකරමින් දිගටම සම්බන්ධය ගෙන යන්නට යෝජනා කරයි . ඊට විරුද්ධ වන ජීන් තමන් පොලීසියට දන්වන බව කියයි. නවතා දමන්නට බැරි පෝල් ව ජීන් නවතා දමන්නේ ඔහුට වෙඩි තැබීමෙනි. වෙඩි තබන්නට පෙර ඇය තමන්ගේ නම හෙලිකරයි.



වැඩි විස්තර සඳහා විකිපීඩියා දිගුව
https://en.wikipedia.org/wiki/Last_Tango_in_Paris


යූ ටියුබ් Trailer  එක මේ දිගුවෙන් බලන්න පුළුවන්




Calmos ( 1976)



පැරිසියේ විඩාපත් නාරිවේද වෛද්‍යවරයෙකු වන පෝල්, තම වෛද්‍ය වෘත්තිය අතහැර දමා තම බිරිඳ හැර ගිය මිනිසෙකු වන ඇල්බට් හමුවෙයි. කාන්තාවන් සහ ගෘහ ජීවිතය සමඟ ඔවුන්ගේ බෙදාගත් වෙහෙස හඳුනා ගනිමින්, ආහාර සහ වයින් කේන්ද්‍ර කරගත් සාමකාමී තනිකඩ ජීවිතයක් භුක්ති විඳීමට දෙදෙනා දුරස්ථ ගමකට පලා යති. ඔවුන්ගේ භාර්යාවන් ඔවුන් සොයාගෙන ප්‍රාදේශීය පූජකයාට පිරිමින්ට නැවත නිවසට යාමට ඒත්තු ගැන්වීමට බලපෑම් කරන විට ඔවුන්ගේ පසුබැසීම කෙටි වේ.

නිදහස අත්විඳීමෙන් පසු ගෘහ ජීවිතය විඳදරාගැනීමට නොහැකි වූ පෝල් සහ ඇල්බට් නැවතත් විවෘත රටකට පලා යන අතර, කාන්තා ඉල්ලීම් නිසා පලා යන පිරිමින්ගේ වර්ධනය වන ප්‍රජාවකට එක් වේ. මෙම දේවගැති සහෝදරත්වය ඉක්මනින් කාන්තා හමුදා විසින් බිඳ දමනු ලැබේ. කාන්තා පාබල හමුදාව විසින් අල්ලා ගන්නා ලද පිරිමින් පලා යාමක් ගැන සාකච්ඡා කරන අතර, නැවත අල්ලාගෙන පැරිසියානු ආයතනයකට ගෙන යනු ලැබේ. එහිදී, ඔවුන් බලහත්කාරයෙන් සැත්කමකට භාජනය වන අතර අඛණ්ඩ, කාලෝචිත ලිංගික සූරාකෑමකට ලක් වේ.


දශක ගණනාවකට පසු, පෝල් සහ ඇල්බට් - දැන් වයෝවෘද්ධ සහ කුඩා ප්‍රමාණයට හැකිලී ඇත - කඳු මුදුනක ජීවත් වේ. අතින් සාදන ලද එල්ලෙන ග්ලයිඩර් පියාසර කරන අතරතුර, කුණාටුවක් ඔවුන්ව සාගරය හරහා ගසාගෙන ගොස් නිවර්තන වෙරළ තීරයක මෘදු, ස්පන්දනය වන ගුහාවකට ඇද දමයි. කතාව අවසන් වන්නේ පිරිමින් දෙදෙනා කාන්තාවකගේ ශරීරයක් තුළට ඇතුළු වී ඇති බවට හෙළිදරව් වීමෙනි.



වැඩි විස්තර සඳහා විකිපීඩියා දිගුව
https://en.wikipedia.org/wiki/Calmos


යූ ටියුබ් Trailer  එක මේ දිගුවෙන් බලන්න පුළුවන්




සේයාරූ -  අන්තර්ජාලයෙන්  Google images 

                    සියළු හිමිකම් මුල් හිමිකරුවන් සතුයි.

මේ සටහන ගැන ඔබේ අදහස් පහතින් ලියන්න. ඔබේ ගුණ දොස් මගේ ඉදිරි නිරමාණ එළිය  කරාවි.