ඩිජිටල් අවකාශයට ඉහළ නැංවෙන විප්‍රවාසී සාර සංග්‍රහය - සිසිල

 

ආසාවට නිර්මාණකරණයේ යෙදෙන මම මාස්පතා මගේ නිර්මාණ යොමු කරන මාසික ප්‍රකාශන කිහිපයක් තිබෙනවා. සිසිල සඟරාව කියන්නේ ඒ විදිහට මම කෙටිකතා සහ කවි නිර්මාණ යවන සාරවත් නිර්මාණ  එකතුවක්. 

සිසිල සඟරාව පිළිබද පණිවුඩය මම කොහොම දැනගත්තාද කියන කාරණය ගැන මට මතකයක් නැති වුනත් 2021 සැප්තැම්බර් මාසයේ පටන් ගත් එහි පළමු කලාපයේ පටන් එහි පලවූ සියළු කලාපවල වෙළුම් සියල්ල අකුරක් නෑර කියැවූ රසිකයෙක් විදිහට මාව හදුන්වන්නට කැමැතියි. ඉන් සමහරක මගේ නිර්මාණ වලට ලැබුණු ඉඩ ගැන ලියා තබන්නේත් සතුටින්.

" බලන්නට නොව කියවන්නටය" තේමා පාඨය පෙරදැරිව පලවන සිසිල මාසික සංග්‍රහය පසුගිය අගෝස්තු මාසය දක්වාම පලවුනේ විද්යුත් තැපෑල මගින් බෙදා හැරුනු Pdf නිර්මාණ එකතුවක් විදිහටයි. ලොව පුරා විසිරී සිටින විප්‍රවාසී ලේඛක ලේඛිකාවන් එවන නිර්මාණ අතුරින් සීරු මාරුවට තෝරාගත් ලියැවුනු නිර්මාණ සංස්කරණය කලේ ප්‍රවීණ බ්ලොග් රචක රසික සුරියආරච්චි විසින්.     

සිසිල ඕස්ට්‍රේලියාවේ නිව් සවුත් වේල්ස් සිංහල සංස්කෘතික හමුවේ ලේඛක සංසදයේ ප්‍රකාශනයක්. සිසිල මාසික සාර සංග්‍රහය කවි, කෙටිකතා, තීරු ලිපි , විද්‍යා ලිපි , විශ්ව සාහිත්‍යයේ පරිවර්තිත කෙටිකතා, ගී පද අරුත් විමසුම් , සංචාරක ලිපි , ප්‍රහේලිකා  ආදියෙන් සපිරි ආසාවෙන් දිගටම  කියවන්නට පුළුවන් එකක්. එහි ප්‍රමිතිය පවත්වා ගෙන යන යන්නට රසික දැරූ මහන්සිය විශාල එකක් බව දන්නේ ඔහු සංස්කරණය කර එවන පිටපත් සහ එහි ඇතුලත් චිත්‍ර වල ප්‍රමිතිය නිසයි . 

ඩිජිටල් වෙබ් අවකාශයේ පලවන මේ මස වෙළුමේ සිට ඔවුන් තවත් අපූරු අත්දැකීම් කියවන අපට එක්කරන බව විශ්වාෂයි.

සිසිල වෙනුවෙන් මහන්සි වන රසික ඇතුළු පිරිසගේ වෙහෙස අගය කරන අතරේම සිසිල ඉදිරි ගමනට ජය පතන්නට කැමැතියි.

මේ දිගුවෙන් සිසිල ඩිජිටල්  අවකාශයෙන්  කියවන්න පුළුවන් .

https://sisilamagazine.blogspot.com/

හිතවත් බ්ලොග් මිතුරන්ටත් තමන්ගේ නිර්මාණ සිසිල එක්ක බෙදා ගන්න කියල යෝජනා  කරන්න කැමතියි .

අනුරුද්ධ වැලිගමගේ      

සේයාරූ -  අන්තර්ජාලයෙන්  Google images 

                    සියළු හිමිකම් මුල් හිමිකරුවන් සතුයි.

මේ සටහන ගැන ඔබේ අදහස් පහතින් ලියන්න. ඔබේ ගුණ දොස් මගේ ඉදිරි නිරමාණ එළිය  කරාවි.

මීළග ග්ලැසියර ගංවතුර විනාශය උතුරු ඇමෙරිකාවේද ?

සංචාරකයෙකු ලෙස කැනඩාව, අයිස්ලන්තය, ස්විස්ටර්ලන්තය ලෙස ලෝකයේ ස්ථාන කිහිපයකදී මා ග්ලැසියර දැක තිබෙන බව ලියන්නේ සතුටින් . ඒ  ලස්සන දසුන් මවන ග්ලැසියරම විශාල පිරිසකට මරු කැඳවූ ඛේදවාචකයක් වීම හරිම අවාසනාවන්ත දෙයක්. හිතවත් " කොළඹ ගමයා" බ්ලොග් රචක  අජිත් ධර්මකීර්ති ඒ ගැන අයිස්ලන්ත අත්දැකීම් ඇසුරින් ලියා තිබූ සටහන වැදගත් එකක්.

ඒ නිසා ලෝකයේ ග්ලැසියර් ව්‍යාප්තිය සහ ග්ලැසියර් ගංවතුර ගැන තොරතුරු බිදක් ගොනු කරන්නට හිතුවා.  

එහි දිගුව 

https://kolambagamaya.blogspot.com/2026/08/blog-post_28.html

මගේ ලිපි වල දිගු    

ගින්දරත් ශීතලත් එකට මුසු වුනු අපූරු අයිස්ලන්තය

https://ahasgawwenehalokaya.blogspot.com/2026/07/blog-post_11.html

නිල් විල් බලමින් ඇතබැස්කා ග්ලැසියරයට යෝධ බසයක නැගී ගිය ගමනක්.

https://ahasgawwenehalokaya.blogspot.com/2019/02/2.html

යුරෝපය මුදුනේ ග්ලැසියරයට රතු කෝච්චියෙන් ......... ස්විස් සංචාරයක මතකය....

https://ahasgawwenehalokaya.blogspot.com/2022/01/blog-post_22.html

මේ සතියේ නේපාලයේ සහ ටිබෙටයේ විනාශකාරී ගංවතුරට හේතු වූ විනාශකාරී ග්ලැසියර කඩා වැටීම, ලෝකයේ කඳු වැටිවල ඉහළින් ඇති වන උපද්‍රවවල විනාශකාරී බලය ඉස්මතු කර තිබේ.

හිම ගංගාවක් (glacier) යනු තමන්ගේම බර හේතුවෙන් නිරන්තරයෙන් චලනය වන, ඝන අයිස්වලින් සමන්විත ස්ථිර ස්කන්ධයකි; වසර ගණනාවක් හෝ බොහෝ විට සියවස් ගණනාවක් පුරා හිම එකතු වීම එහි ක්ෂය වීම (දියවීම සහ වාෂ්පීභවනය) ඉක්මවා යන ස්ථානවල මේවා නිර්මාණය වේ. හිම ගංගා ඒවායේ බර නිසා ඇතිවන පීඩනය හේතුවෙන් සෙමින් විරූපණය වෙමින් හා ගලා යමින් පවතින අතර, එමගින් හිම ඉරිතැලීම් (crevasses), අයිස් කුළුණු (seracs) සහ වෙනත් සුවිශේෂී ලක්ෂණ නිර්මාණය වේ. වර්ෂාපතනය, සාමාන්‍ය උෂ්ණත්වය සහ වලාකුළු ආවරණය වැනි දිගුකාලීන දේශගුණික විපර්යාසයන් හිම ගංගා ස්කන්ධයට බලපාන බැවින්, ඒවායේ ස්කන්ධයේ සිදුවන වෙනස්කම් දේශගුණික විපර්යාස පිළිබඳ වඩාත් සංවේදී දර්ශකයක් ලෙස සැලකේ.

විශාල අයිස් තට්ටු (ice sheets) හැරුණු විට, ලොව පුරා වර්ග කිලෝමීටර් 700,000ක පමණ භූමි ප්‍රදේශයක් ආවරණය වන පරිදි ග්ලැසියර (හිම ගංගා) 200,000ක් පමණ පවතී.ඕස්ට්‍රේලියානු ප්‍රධාන භූමිය හැර පෘථිවියේ සෑම මහාද්වීපයකම ග්ලැසියර දක්නට ලැබේ (එසේ වූවත්  ඕස්ට්‍රේලියාව අසල පිහිටි නවසීලන්තයේ සහ නව ගිනියාවේ ඒවා දක්නට ලැබේ). සමස්ත ග්ලැසියර අයිස්වලින් 99%ක් පමණ ඇන්ටාක්ටිකාවේ සහ ග්‍රීන්ලන්තයේ ඇති ධ්‍රැවීය කලාප විශාල මහාද්වීපික අයිස් තට්ටු තුළ අන්තර්ගතව පවතී. ධ්‍රැවීය කලාපවලින් පිටත, ඇලස්කාව, හිමාලය, ඇන්ඩීස් සහ පැටගෝනියාව වැනි කලාපවල ප්‍රධාන කඳුකර ග්ලැසියර උස් කඳුකර ප්‍රදේශ වල බහුලව දක්නට ලැබේ. ධ්‍රැවීය කලාපවලින් පිටත වෙනත් ඕනෑම කලාපයකට වඩා වැඩි ග්ලැසියර අයිස් ප්‍රමාණයක් පකිස්ථානය සතුව පවතී.

විද්‍යාඥයින් තවමත් ව්‍යසනය දිග හැරුණු ආකාරය හරියටම තීරණය කරමින් සිටියද, ග්ලැසියර, ග්ලැසියර විල් සහ වේගයෙන් චලනය වන අයිස් සහ පාෂාණ ස්කන්ධ මගින් ඇති කරන අවදානම් පිළිබඳව මෙම සිදුවීම අවධානය අලුත් කර තිබේ. එම තර්ජන බොහෝ විට හිමාලය සහ ඇන්ඩීස් කදු සමඟ සම්බන්ධ වී ඇති නමුත්, උතුරු ඇමරිකාවේ සමහර කොටස් තමන්ගේම ග්ලැසියර ආශ්‍රිත ගංවතුර උවදුරුවලට මුහුණ දෙන බව පර්යේෂකයෝ පවසති.

උතුරු ඇමරිකාව සියවසකට වැඩි කාලයක් ග්ලැසියර ආශ්‍රිත ගංවතුර අත්විඳ ඇත, විශේෂයෙන් ඇලස්කාවේ සහ බටහිර කැනඩාවේ. ග්ලැසියර විල් පිපිරීම් ගංවතුර පිළිබඳ ලොව විශාලතම දත්ත සමුදායන්ගෙන් සම්පාදනය කළ පර්යේෂකයින් සොයාගෙන ඇත්තේ වයඹදිග උතුරු ඇමරිකාව ඔවුන්ගේ වාර්තාවල වෙනත් ඕනෑම කලාපයකට වඩා ලේඛනගත සිදුවීම් සඳහා හේතු වන බවයි.

උතුරු ඇමරිකාවේ නේපාල පරිමාණයේ ව්‍යසනයක් ආසන්න බව මින් අදහස් නොවේ. මාරාන්තිකම ග්ලැසියර ආශ්‍රිත ගංවතුර සිදුවන්නේ අස්ථායී විල් හෝ ග්ලැසියර පහළින් විශාල පිරිසක් ජීවත් වන ස්ථානවල ය. බොහෝ උතුරු ඇමරිකානු ග්ලැසියර පද්ධති පිහිටා ඇත්තේ සාපේක්ෂව කුඩා ජනගහනයක් අසල දුරස්ථ ප්‍රදේශවල ය.

විශාල අයිස් කොටසක් හදිසියේම කැඩී යාම හෝ වේගයෙන් පහළට ගමන් කිරීම නිසා ග්ලැසියර කඩා වැටීමක් සිදු වේ.සමහර විට කඩා වැටීමට අයිස් පමණක් සම්බන්ධ වේ. වෙනත් අවස්ථාවල දී, අයිස් පාෂාණ, මඩ සහ ජලය සමඟ මිශ්‍ර වී කඳු නිම්න හරහා දිගු දුරක් ගමන් කළ හැකි වේගයෙන් චලනය වන ප්‍රවාහයක් නිර්මාණය කරයි.

නේපාල-ටිබෙට් ව්‍යසනයට හිමාලයේ අයිස් සහ පාෂාණවල ප්‍රධාන කඩා වැටීමක් සම්බන්ධ වූ බව විද්‍යාඥයින් විශ්වාස කරයි, නමුත් පරීක්ෂණ දිගටම පවතී. මෙම සිදුවීම භූ කම්පන උපකරණවල ලියාපදිංචි වීමට ප්‍රමාණවත් බලයක් ජනනය කළ අතර විනාශකාරී රැල්ලක් පහළට යැවීය.

දේශගුණික විපර්යාසවලට කිසිදු සිදුවීමක් ස්වයංක්‍රීයව ආරෝපණය කළ නොහැකි වුවද, උණුසුම් උෂ්ණත්වය ග්ලැසියර ආශ්‍රිත උපද්‍රව වැඩි කරන තත්වයන්ට දායක විය හැකි බව පර්යේෂකයෝ පවසති. 2025 දී නේචර් සඟරාවේ හි ප්‍රකාශයට පත් කරන ලද අධ්‍යයනයකින් හෙළි වූයේ ලොව පුරා කඳුකර ප්‍රදේශවල සිදුවන වෙනස්කම් පිළිබිඹු කරමින් 1980 ගණන්වල සිට ගෝලීය වශයෙන් ග්ලැසියර විල් පිපිරීම් ගංවතුර බහුලව දක්නට ලැබෙන බවයි.

කැනඩාවේ බ්‍රිටිෂ් කොලොම්බියා පළාතේ පෙම්බර්ටන් හි ඊසාන දෙසින් පිහිටි ප්ලේස් ග්ලැසියරය අසල, ග්ලැසියර විලක් 2024 සහ 2025 යන දෙඅංශයේම ගංවතුර ඇති කළේය. මෙම සිදුවීම් නිසා ඉවත් කිරීමේ අනතුරු ඇඟවීම් සහ අනාගත මුදා හැරීම් කවදා සිදුවිය හැකිද යන්න තීරණය කිරීමට නිලධාරීන් උත්සාහ කළ බැවින් නිරීක්ෂණ වැඩි විය. ග්ලැසියර අඛණ්ඩව වෙනස් වන විට වෙනත් තැන්වල සමාන තත්වයන් ඇති විය හැකි බව විද්‍යාඥයින් පවසති.

ඊළඟ ප්‍රධාන ගංවතුර ඇති වන්නේ කොතැනදැයි හරියටම පුරෝකථනය කිරීම දුෂ්කර බව විශේෂඥයින් අනතුරු අඟවයි. සෑම ග්ලැසියර පද්ධතියක්ම වෙනස් වන අතර, විලෙහි ප්‍රමාණය පමණක් එය කෙතරම් භයානක විය හැකිද යන්න තීරණය නොකරයි. ජලයේ ප්‍රමාණය මෙන්ම පහළට පහළින් ජීවත් වන පුද්ගලයින් සංඛ්‍යාව බොහෝ විට වැදගත් වේ.

වැඩි විස්තර සදහා මා තොරතුරු ගත් මුලාශ්‍ර 

https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_glaciers

https://nsidc.org/data/glacier_inventory/

https://www.newsweek.com/map-shows-us-glaciers-at-risk-after-nepal-disaster-12375081

https://www.cbc.ca/news/climate/glacial-lake-outbursts-climate-risk-9.7250273

සේයාරූ -  අන්තර්ජාලයෙන්  Google Images

               සියළු හිමිකම් මුල් හිමිකරුවන් සතුයි.

මේ සටහන ගැන ඔබේ අදහස් පහතින් යන්න. ඔබේ ගුණ දොස් මගේ ඉදිරි නිර්මාණ එළිය කරාවි.

කැනඩාවේ ලැව් ගිනි සහ ඇමෙරිකානු ජනාධිපතිවරයාගේ X පණිවිඩයට ලැබුණු කැනේඩියානු උත්තරය

 

මේ වනවිට කැනඩාවේ විවිධ ප්‍රදේශවල ක්‍රියාත්මක වන ලැව් ගිනි නිසා හටගත් දුමින් අප ජීවත්වන ටොරොන්ටෝ ප්‍රදේශය ලෝකයේ අංක එකේ වායු දුෂණ නගරය බවට පත්වී දැඩි අපහසුතා ඇතිකර තිබෙනවා සරලම නිදසුනකින් මාධ්‍යය එය හඳුන්වා දී තිබුණේ එය වරකට කෙනෙක් සිගරට් දහයක දුමක් ආග්‍රහණය කරන තරමේ දැඩි ස්වසන අපහසුතා ඇති කරන බවයි. සෞඛ්‍ය අංශ  සහ බලධාරීන්ගේ දැනුවත් කිරීම යටතේ ජනතාව අඩුවෙන් එළිමහනේ ගත කරමින් කටයුතු කළ අතර රටේ කටයුතු සාමාන්‍ය අන්දමින් සිදුවුණා. ඒ අතර ගින්නට හසුවූ බඩු දුම්රිය නැවැත්වීමට තිබුණු හැකියාව ගැන මධ්‍යම රජය මේ වන විට තොරතුරු සොයමින් ඉන්නවා. 

මේ දිගුවලින් ශ්‍රී ලංකන් නිව්ස්  සහ කැනඩාවේ මාධ්‍ය ඒ ගැන වාර්තා කළ හැටි  ඔබට කියවන්නට පුළුවන්

https://www.theguardian.com/world/2026/jul/15/wildfires-in-ontario-make-toronto-canada-air-quality-worst-in-world

උතුරු ඔන්ටාරියෝ ලැව් ගිනි දරුණු වෙයි – බඩු දුම්රියක් ගින්නට මැදිවේ.ටොරොන්ටෝ අවට කලාපයට දුමෙන් අපහසුතා

https://srilancan.ca/2026/07/16/%e0%b6%8b%e0%b6%ad%e0%b7%94%e0%b6%bb%e0%b7%94-%e0%b6%94%e0%b6%b1%e0%b7%8a%e0%b6%a7%e0%b7%8f%e0%b6%bb%e0%b7%92%e0%b6%ba%e0%b7%9d-%e0%b6%bd%e0%b7%90%e0%b7%80%e0%b7%8a-%e0%b6%9c%e0%b7%92%e0%b6%b1/

ලැව්ගිනි ඇතිවීමට හේතු , කැනඩාවේ ලැව් ගිනි සහ ලැව්ගිනි මැඩලන ගුවන් යානා කෞතුකාගාරය ගැන මා මීට පෙර ලියා තිබෙනවා . මේ දිගුවලින් ඔබට ඒවා කියවන්න පුළුවන්.   

වායු දූෂණය , ලැව් ගිනි සහ කැනඩාව

https://ahasgawwenehalokaya.blogspot.com/2023/06/blog-post_10.html

ලැව් ගිනි නිසා විනාශ වුනු රොකී කඳු කලාපයේ අසිරිමත් නගරය

https://ahasgawwenehalokaya.blogspot.com/2024/07/blog-post_27.html

ලැව් ගිනි නිවන Bush Planes බලන්න යමුද?.

https://ahasgawwenehalokaya.blogspot.com/2023/11/bush-planes.html

දේශසීමා තරණය කරමින් හියුරන් සහ සුපිරියර්  විල් හරහා ගිය මේ ලැව් ගිනි වල දුම යාබද ඇමෙරිකානු ප්‍රාන්ත කිහිපයකම වායු දුෂණය ඉහළ යම් නංවමින් ජනතාවට ශ්වසන අපහසුතා ඇතිකළා. ඉන් වැඩිම බලපෑමක් ඇති වුණේ මේ මස මුලදී අපි නයිට් රයිඩර්ගේ කාර් රථය බලන්නට ගිය මිචිගන් ප්‍රාන්තයටයි. ඒ ගමනේ විස්තර ළඟදීම ලියන්නම්.

සුපුරුදු කටකාර මත පල කිරීම් අනුගමනය කරමින් අපේ යාබද රටේ රාජ්‍ය නායකයා සිය එක්ස් ( X) ගිණුමේ සටහනක් තබා තිබුණේ මෙහෙමයි

" කැනඩාව ඔවුන්ගේ වනාන්තර සහ එහි ඇති පඳුරු නිසි ලෙස නඩත්තු නොකිරීම සම්බන්ධයෙන්  වගකිව යුතු බවට කැනඩාවට චෝදනා කරන අතර, එක්සත් ජනපදය අපිරිසිදු, දූෂිත සහ සෞඛ්‍යයට අහිතකර වාතය මගින් අනවශ්‍ය ලෙස ආක්‍රමණය කරමින් සිටින අතර, එහි ගුණාත්මකභාවය භයානක වන අතර සම්පූර්ණයෙන්ම පිළිගත නොහැකිය! ඔවුන් ඒ ගැන කුමක් කරන්නේ දැයි සොයා බැලීමට මම දිවා කාලයේදී අගමැතිතුමාට කතා කරමි. පිරිවැය ගණනය කළ නොහැකි ය! එවැනි ප්‍රතික්ෂේප කිරීම හරියටම මෙම ප්‍රතිඵලයට හේතු වන බව දැන දැනම කැනඩාව මූලික වනාන්තර කළමනාකරණය සහ සුන්බුන් ඉවත් කිරීමේ කටයුතුවල නිරත වීම ප්‍රතික්ෂේප කර ඇත. මෙය හිතාමතාම කල නොසැලකිලිමත්කමක් වන අතර, දැන් එය වාර්ෂික සිදුවීමක් බවට පත්වෙමින්, එක්සත් ජනපදයට ඩොලර් බිලියන ගණනක් වැය වන අතර, මෙම දූෂණය සඳහා වන වියදම කැනඩාව දැනට ගෙවන තීරු බදු වලට එකතු කළ යුතුය. මේ කාරණය කෙරෙහි ඔබේ අවධානයට ස්තූතියි! ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ජේ. ට්‍රම්ප්'" 

හිටපු කොන්සවේටිව් අගමැති ස්ටීවන් හාපර්ගේ මාධ්‍ය ප්‍රධානියා පළ කර තිබුණු අදහස ප්‍රශ්නයකදී රටක් වශයෙන් දේශපාලන මත පසෙකලා  මිනිසුන් ක්‍රියාත්මක විය යුතු හැටි ගැන කාහටත් ආදර්ශයක් ගත හැකි දේශමාමක ප්‍රකාශයක්.  දේශපාලනය හෝ ආගම ගැන පොදු සටහන් නොලියන මට මේ සටහන ලියන්නට හිතුනේ මේ එක්ස් සටහන නිසයි

" ජනාධිපතිතුමනි,

ලැව්ගිනි ජාත්‍යන්තර දේශසීමා හඳුනා නොගනී. සුළි කුණාටු, ගංවතුර, නියඟ සහ දූෂණය මෙන් දුම් ද දේශසීමා තරණය කරයි. කැලිෆෝනියා, ඔරිගන් හෝ වොෂින්ටන් වලින් එන දුම සඳහා කැනඩාව කිසි විටෙකත් එක්සත් ජනපදයට දොස් පවරා නැත, කැනේඩියානු ජලයට ඇතුළුවන අපද්‍රව්‍ය හෝ කැනඩාවට හමා එන  සුළි කුණාටු සඳහා ඇමරිකානුවන්ට දොස් පැවරිය යුතු යැයි අපි අපේක්ෂා නොකරයි.  

යථාර්ථය නම් කැනඩාවේ වනාන්තර හෙක්ටයාර මිලියන 350 කට ආසන්න ප්‍රමාණයක් ආවරණය කරයි, එය ලෝකයේ වනාන්තරවලින් දළ වශයෙන් 9% ක් වන අතර, එයින් වැඩි ප්‍රමාණයක්  දුරස්ථ වනගත ප්‍රදේශ වන අතර එහිදී ලැව් ගින්න වසර දහස් ගණනක් තිස්සේ පරිසර පද්ධතියේ ස්වාභාවික කොටසක් වී ඇත. එම පරිමාණයේ ස්වභාවික ක්‍රියාවලියකදී  සෑම ගසක්ම, සෑම අත්තක්ම හෝ සෑම දහනය කළ හැකි ද්‍රව්‍ය කැබැල්ලක්ම ඉවත් කිරීමට පෘථිවියේ කිසිදු රටකට හැකියාවක් නැත.

කැනඩාව වාර්ෂිකව ඩොලර් බිලියන ගණනක් ලැව්ගිනි වැළැක්වීම, වන කළමනාකරණය, ගිනි නිවීම සහ හදිසි ප්‍රතිචාර දැක්වීම සඳහා ආයෝජනය කරයි. කැනේඩියානු ගිනි නිවන භටයින්, හමුදා නිලධාරීන්, ස්වදේශික ගිනි නිවන භටයින් සහ ස්වේච්ඡා සේවකයින් දහස් ගණනක් සෑම ගිම්හානයකම ප්‍රජාවන් ආරක්ෂා කිරීම සඳහා තම ජීවිත පරදුවට තබති, බොහෝ විට දිගුකාලීන අන්‍යෝන්‍ය ආධාර ගිවිසුම් යටතේ ඇමරිකානු ගිනි නිවන භටයින්ද එයට එකවී තිබේ. .

එක්සත් ජනපදයේ විනාශකාරී ලැව්ගිනි මැඩපැවැත්වීම සඳහා කැනඩාව ගුවන් යානා, පිරිස් සහ උපකරණ නැවත නැවතත් යවා ඇත. අසල්වැසියන් කරන්නේ එයයි.

දේශගුණික තත්ත්වයන්, දීර්ඝ නියඟය, අකුණු සැර වැදීම, කෘමි ආක්‍රමණ සහ ආන්තික කාලගුණය යන සියල්ල උතුරු ඇමරිකාව පුරා දීර්ඝ හා වඩාත් දරුණු ලැව්ගිනි සෘතු සඳහා දායක වී ඇත. මෙය බෙදාගත් මහාද්වීපික අභියෝගයකි, අද්විතීය කැනේඩියානු එකක් නොවේ.

එකිනෙකාට දොස් පැවරීමට වඩා, කැනඩාව සහ එක්සත් ජනපදය ලැව්ගිනි වැළැක්වීම, වන කළමනාකරණය, විද්‍යාත්මක පර්යේෂණ, ගිනි නිවීමේ ධාරිතාව සහ හදිසි සූදානම පිළිබඳ සහයෝගීතාව ශක්තිමත් කිරීම දිගටම කරගෙන යා යුතුය.

අප දෙරටම වඩාත් ශක්තිමත් වන්නේ, වරද පැටවීමට පාර්ශ්වයක් සොයනවාට වඩා පොදු අභියෝගවලට එක්ව මුහුණ දෙන විටය.

මෙම කාරණය කෙරෙහි ඔබ දැක්වූ අවධානයට අපි ස්තූතිවන්ත වෙමු.

දිමිත්‍රිස් සවුදාස්, ව්‍යවසායක, හිටපු කැනේඩියානු අගමැති ස්ටීවන් හාපර්ගේ මාධ්‍ය අධ්‍යක්ෂක " 

සේයාරූ -  අන්තර්ජාලයෙන්  x, Google Images

               සියළු හිමිකම් මුල් හිමිකරුවන් සතුයි.

මේ සටහන ගැන ඔබේ අදහස් පහතින් ලියන්න. ඔබේ ගුණ දොස් මගේ ඉදිරි නිර්මාණ එළිය කරාවි.

රූපණ මාධ්‍ය ජාලයේ ප්‍රජා සන්නිවේදන මෙහෙයට ඇගයුම් දෙකක්

 

වීරා ෆොන්සේකා - විජයග්‍රාහී ආසියානු කැනේඩියානු ප්‍රජා සම්මාන

Canadian Multicultural Council 

බහු ජාතික . බහු වාර්ගික ජන සමූහයක් වෙසෙන කැනඩාව වසරේ එක් එක් මාස විවිධ සංස්කෘතීන් වෙනුවෙන් නම් කර තිබෙනවා. ඒ අනුව ආසියානු උරුම මාසය ලෙසින් නම් කර තිබෙන්නේ මැයි මාසයයි . ආසියානු උරුම මාසය වෙනුවෙන් විවිධ ක්ෂේත්‍ර තුලින් සමාජයට මෙහෙවරක් කල සුවිශේෂී පුද්ගලයින් වෙනුවෙන් උපහාර පිදීමේ උත්සවයක් 2026 මැයි මස 2 වැනිදා ටොරොන්ටෝවේ Casa Deluz Banquet Hall උත්සව ශාලාවේදී  පැවැත්වුනා. එය සංවිධානය කර තිබුනේ  කැනේඩියානු බහු සංස්කෘතික කවුන්සිලය (Canadian Multicultural Council ) විසින්.

2026 වසරේ විජයග්‍රාහී ආසියානු කැනේඩියානු සම්මාන ලාභීන් අතරට  රූපණ මාධ්‍ය ජාලයේ නියමු වීරා ෆොන්සේකාත් තෝරාගෙන තිබුනා. 2016 වසරේ සිට දස වසකට අධික කාලයක පටන් ශ්‍රී ලාංකික ප්‍රජාව වෙනුවෙන් කරන අපක්ෂපාත, නිදහස් ප්‍රජා සන්නිවේදනය හරහා ශ්‍රී ලාංකික සංස්කෘතික උරුම රැකගනිමින් ඉදිරි පරම්පරාවට ගෙනයාම සහ ශ්‍රී ලාංකික ප්‍රජාවගේ විවිධ දක්ෂතා ඔප නැංවීම සදහා විද්යුත් මාධ්‍ය වේදිකා 4 ක් ලෙස රූපණ අන්තර් රූපවාහිනිය, ශ්‍රී ලංකැන් නිව්ස් පුවත්පත, ශ්‍රී  ලංකැන් රේඩියෝ, ශ්‍රී  ලංකැන් ඉවෙන්ට්ස් හරහා කරනා මෙහෙවර එහිදී සැලකිල්ලට ගෙන තිබුනා.

ඒ වෙනුවෙන් වීරා ගේ නම යෝජනා කර තිබුනේ  කැනේඩියානු ශ්‍රී ලංකා සංගමය විසින්. ඔවුන් නියෝජනය කරමින් රියාස් රවුෆ් සහ රාජ් කුමාර් මහත්වරුන් , වීරා ගේ පවුලේ සාමාජිකයින් රූපණ මාධ්‍ය ජාලය නියෝජනය කරමින් එරංග හිදෙල්ලආරච්චි, අනුරුද්ධ වැලිගමගේ , මංජුලා වික්‍රමරත්න , කල්ප සමරතුංග, සුනිල් තෙන්නකෝන්  මෙම අවස්ථාවට සහභාගී  වුනා. රූපණ මාධ්‍ය ජලයේ අපි මේ ඇගයුම සලකන්නේ කැනඩාවේ වෙසෙන මුළු මහත් ශ්‍රී ලාංකික ජනතාව වෙනුවෙන් වීරා වෙත කෙරුනු ඇගයීමක්  ලෙසයි.

අනුරුද්ධ වැලිගමගේ - අපක්ෂපාත, නිදහස් මාධ්‍යකරණ පදක්කම 

National Ethnic Press and Media council of Canada

2026 ලෝක නිදහස් මාධ්‍ය දිනය යෙදී තිබුනේ මැයි මස 3 වැනිදාටයි, ඒ නිමිත්තෙන් කැනඩාවේ ජාතික ජනවාර්ගික පුවත්පත්  මාධ්‍ය කවුන්සිලයේ (National Ethnic Press and Media council of Canada ) විශේෂ ඇගයුම් උත්සවයක් 2026 මැයි මස 1 වන  සිකුරාදා ටොරොන්ටෝ නගර සභාවේ නාගරික සභිකයින්ගේ රැස්වීම් ශාලාවේදී පැවැත්වුනා. 

රූපණ මාධ්‍ය ජාලයේ ශ්‍රී ලංකැන් වෙබ් පුවත්පතේ  කතෘ  මණ්ඩල ප්‍රධානි සහ රූපණ අන්තර්ජාල රූපවාහිනියේ නිර්මාණ අධ්‍යක්ෂක අනුරුද්ධ වැලිගමගේ මෙවර එම අවස්ථාවේ ගරු බුහුමනට ලක්වූ කිහිප දෙනා අතරට ඇතුලත්  වුනා.

කැනඩාවේ පලවන එකම සිංහල මාධ්‍ය අන්තර්ජාල පුවත්පත වන  ශ්‍රී ලංකැන් වෙබ් පුවත්පත හරහා 2024 පටන් සහ රූපණ අන්තර්ජාල රූපවාහිනිය හරහා 2017 පටන් කවි, විවිධ සටහන්, වැඩසටහන් පිටපත් සහ විවිධ නිර්මාණ තුලින් ශ්‍රී ලාංකික ප්‍රජාවගේ ප්‍රජා සන්නිවේදනය උදෙසා කරන අපක්ෂපාත, නිදහස් මාධ්‍යකරණය එහිදී ඇගයුමට ලක් කෙරුණු අතර ඒ වෙනුවෙන් විශේෂ සමරු පදක්කමක් සහ සමරු තිළිණයක් එහිදී ඔහුට පිරිනැමුණා, එම අවස්ථාවට රූපණ විධායක නිෂ්පාදක සහ ශ්‍රී ලංකැන් වෙබ් පුවත්පතේ ප්‍රකාශක වීරා ෆොන්සේකා, රූපණ අන්තර්ජාල රූපවාහිනියේ මෙහෙයුම් අධ්‍යක්ෂක  එරංග හිදෙල්ලආරච්චි සහ ඔවුන්ගේ පවුල්වල අය සහභාගී වුනා. 

රූපණ මාධ්‍ය ජාලය මෙසේ ඇගයුමට ලක්වන දෙවන අවස්ථාව ලෙස මෙය සටහන් වන අතර  2024 දෙසැම්බර් මාසයේදී රූපණ විධායක නිෂ්පාදක වීරා ෆොන්සේකා මහතාට මුල්වරට මේ සම්මානය පිරිනැමුනා.

සේයාරූ - එරංග හිදෙල්ල ආරච්චි, මුරලි රූපා සහ වීරා ෆොන්සේකා  

මේ සටහන ගැන ඔබේ අදහස් පහතින් ලියන්න. ඔබේ ගුණ දොස් මගේ ඉදිරි නිරමාණ එළිය  කරාවි.

“ කැන්ඩල් ඒඩ් ටෝක් බඩීස් “ ( Candleaid Talk Buddies)

පළමූවන  ශ්‍රේණියේ පටන් දහතුන වසර දක්වා මම ශ්‍රී ලංකාවේදී අධ්‍යාපනය ලැබුවේ සිංහල මාධ්‍යයෙන් . කුඩා කාලයේ පටන් අපොස සා පෙළ විභාගය දක්වා දෙවන භාෂාවක් ලෙස ඉංග්‍රීසි  භාෂාව හදාරා එයට විශිෂ්ට සාමාර්ථයක් ( D - ඩී එකක් ) ගන්නට මට පුළුවන්කම ලැබුණා. මා එහි වැඩි ගෞරවය දෙන්නේ මගේ පියාටයි.

ඉංග්‍රීසි මාධ්‍යයෙන් අධ්‍යාපනය ලබා තිබූ මගේ පියාගේ බලපෑම නිසා ඉංග්‍රීසි බසින් ලියැවුනු දේ කියවන්නටත් ලියන්නටත් මට හැකියාව ලැබුණා . මුල් කාලයේදී අපේ ගෙදරට දින පතා Daily News පුවත්පත වගේම ඉරිදා  Sunday Observer  පුවත්පතත් ගත් අතරේ එහි කතුවැකියේ කොටසක් දිනපතා කියවන්නටත් එහි මුල් පිටුවේ ඇති වචනවලින් ඔහු තෝරා ගත් වචන දහයක් ලියන්නටත් (Dictation )  අපට නියමව තිබුණා. ඒ පුරුද්ද වියදම් වැඩිවීමත් එක්ක සති අන්තයේ ගැනුණු The Sunday Times  පුවත්පත  දක්වා අඩුවුණත් දිනපතාම  මටත් මගේ මල්ලිටත් කතුවැකියේ කොටසත් වචන දහය ඩික්ටේෂන් ලිවීමත් සාපෙළ විභාගය දක්වාම කරන්නට සිදුවුනු  දෙයක්.

රැකියාවේදී සහ උසස් අධ්‍යාපන කටයුතුවලදී මම ඉංග්‍රීසි  භාවිතා කළත්, ඉංග්‍රීසියෙන් කතාබහ කෙරුණේ බොහොම අඩුවෙන් කිව්වොත් ඒක හරි. ශ්‍රී ලාංකික සමාජයේ ඉංග්‍රීසිය කඩුවක් වී සමාජයේ විවිධ අයවලුන්ට කෙටෙන්නේ ඒ නිසා. විදේශගත වන්නට ගත් තීරණයක් එක්ක  IELTS විභාගයේ   Speaking කොටස හොඳින් සමත් වුණේ බ්‍රිතාන්‍ය කවුන්සලයේ පුස්තකාලයේ සති දෙකක් කළ නොකඩවා කැපවීම නිසා.

ඒත් මම විශ්වාස කරන්නේ මම බය සැකකින් තොරව ඉංග්‍රීසි කතා කරන්නට පටන් ගත්තේ කැනඩාවට සංක්‍රමණය වුණාට පස්සේ කියලයි ඒ සඳහා ටොයික් (TOEIC - Test of English for International Communication ) , ටෝස්ට් මාස්ටර්ස් ( Toastmasters International ) වගේම රැකියා ස්ථානවල බොහෝ දෙනා උදව් වුනු බව මම තරයේ විශ්වාස කරනවා. ලෝකයේ ඕන තැනක ගිහින් තැනේ හැටියට ඇනේ ගහගන්න භාෂාව පැත්තෙන් එය මහත් පිටිවහලක්.

මගේම උදාහරණ අරගෙන මම ඔය ටික ලිව්වේ ශ්‍රී ලංකාවේ අධ්‍යාපන ක්‍රමය විභාග කේන්ද්‍රීය  නිසා ඉංග්‍රීසි කතා කරන්න ගියාම ලංකාවේ අයට වන පාඩුව ගැන කියන්නටයි. අන්තර්ජාලය සහ You tube නිසා වත්මන් පරපුරට අපට වඩා සම්පත් වැඩිපුර ලැබුණත් සමස්ත ශ්‍රී ලාංකික ප්‍රජාවටම  කතා කරන ඉංග්‍රීසිය දියුණු කරගත්තොත් හරිම වටිනවා කියන එක සහතික ඇත්තක්.

සිංහලෙන් සරලව දේ කියාදෙන හිටපු ප්‍රවීණ ගුවන් නියමු  එල්මෝ ජයවර්ධන තමන්ගේ විශ්‍රාමික ජීවිතයේදී වැඩි සද්ද බද්ද  නැතුව ජාති ආගම් භේදයකින්  තොරව මිනිස්සුන්ට උදව් වන කෙනෙක් . විශ්වවිද්‍යාල සහ උසස් පන්තිවල සිසුන්ගේ ඉංග්‍රීසි කතාව දියුණු කරන්නට ඔහුගේ කැන්ඩල් ඒඩ්  ආයතනය අපූරු වැඩක් කරනවා වැඩසටහනේ නම " ටෝක් බඩීස් ".

ඒ වැඩසටහනේ දෙපිරිසක් ඉන්නවා ඉංග්‍රීසි  ඉගෙන ගන්න කැමති අය තමන් ගැන රචනාවක් ලියල කැන්ඩල් ඒඩ් ආයතනයේ නොමිලේ ලියාපදිංචි වෙනවා.  සම්පත් දායකයින් විදියට ලංකාවේ වගේම ලෝකයේ විවිධ රටවල,  විවිධ වයස්වල , විවිධ තරාතිරම්වල අය කැන්ඩල් ඒඩ් ආයතනයේ  ලියාපදිංචි වෙලා ඉන්නවා. සම්පත් දායකයන්ට කරන්න තියෙන්නේ සතියකට පැයක් තමන්ට නිදහස් වෙලාවක් බලලා තමන්ට ලබා දුන් ඉංග්‍රීසි ඉගෙන ගන්න කැමති කෙනා එක්ක කතා කරන එකයි. 

ඔබ සම්පත් දායකයෙක් වුණොත් කැන්ඩල් ඒඩ් ආයතනයේ  " ටෝක් බඩිස්"  ව්‍යාපෘති සම්බන්ධීකාරකවරිය ඒ ඒ කාර්තුවට සකස් කළ වැඩසටහනේ ඔබට වෙන් කළ අයගේ විස්තරත්, ඔවුන්ගේ  රචනාත් එවනවා. ඒ වගේම සතිය මැදදී අදාළ කෙනා ඔබේ දුරකථන අංකයට වට්ස් ඇප්  පණිවුඩයක් එවනවා.

මම නම් කරන්නේ මගේ සති අන්තයේ  ඉඩක් ඇති වෙලාවක් බලල ලංකාවේ කෙනාට ඒ ගැන දැනුම් දෙන එකයි  පස්සේ පැයක් ඔහු හෝ ඇය එක්ක ඉංග්‍රීසියෙන් විවිධ ධනාත්මක දේ ගැන කතා කරනවා. ඒ වගේම ඔවුන් ඉගෙන ගන්නා ක්ෂේත්‍රය අනුව මා දන්නා අඳුරන අය  වගේම ඔවුන් සම්බන්ධතා පටන් ගත යුතු යැයි සිතන  අය ගැනත් මගේ අදහස් කියනවා. ලංකාවේ අයගේ පුරුද්ද ඉක්මනින්ම දේවල් ලබා ගැනීමත් පහසු ක්‍රමයට මුදල් හෙවීමත් කෙරෙන කාරණා වුණත් පුද්ගල සම්බන්ධතා වගේම අමතර රැකියා, ස්වේච්ඡා ව්‍යාපෘති මගින් ලබාගත හැකි අමතර වාසි ගැනත් කැනේඩියානු අත්දැකීම් ඇසුරෙන් ඔවුන්ට පහදා දෙන්නට මම උත්සාහ කරනවා

කෙනෙකුට මුදල් දෙනවාට වඩා අධ්‍යාපනය සහ ලෝකයට විවෘත කිරීම තුළින් වන පුද්ගල සංවර්ධනය වඩා වටිනා බවත් කෙනෙකු දුප්පත් වෙලා ඉපදුනත්,දුප්පත් වෙලාම මිය නොයා යුතුයි කියන අදහසෙත් මම ඉන්න හින්දා විවිධ නිර්මාණ හා පෞද්ගලික කටයුතු අතරේ කාර්යබහුල සති අන්තයෙන්  කොහොම හරි පැයක්  මේ වැඩේට අයින් කරගන්න මට බැරි නෑ.

ඔබටත් ඒ කැපවීම කරන්න පුළුවන් නම් , පුළුවන් කාර්තුවකදී ටෝක් බඩී සම්බන්ධීකාරකවරිය දැනුවත් කරන්න ඔබට පුළුවන්. එතකොට ඔබටත් ඔබේ අත්දැකීම් වගේම ඔබේ දක්ෂතාවය තවත් කෙනෙකුගේ ජීවිතේ එළිය කරන්නට දායක කරන්න පුළුවන්. මුදලින් කරන උදව්ව එක වරක් කරන ප්‍රධානයක් වුණත් කෙනෙකුගේ ජීවන තත්ත්වය උසස් කරන එක ප්‍රජාවක්ම දියුණු කරන වටිනා සම්පතක් කියලයි මම හිතන්නේ.

ආයතනය ගැන සහ ඒ ව්‍යාපෘති තොරතුරු පහත දිගුවලින් ඔබට දැන ගන්න පුළුවන්

https://www.candleaid.org/english-programme

සේයාරූ -  අන්තර්ජාලයෙන්  Pixabay free 

                 සියළු හිමිකම් මුල් හිමිකරුවන් සතුයි

මේ සටහන ගැන ඔබේ අදහස් පහතින් ලියන්න. ඔබේ ගුණ දොස් මගේ ඉදිරි නිරමාණ එළිය  කරාවි.

" ටොරොන්ටෝ හද ගැස්ම" .සංගීත කණ්ඩායම් 12 ක් සහ ඩීජේවරුන් පස් දෙනෙක්, එකම වේදිකාවක

 

" ටොරොන්ටෝ හද ගැස්ම" 

එකම දවසක,  එකම වේදිකාවක , එකිනෙකට වෙනස් සංගීත ශානරවල විවිධ භාෂාවන්ගෙන් තම නිර්මාණ ඉදිරිපත් කරන  සංගීත කණ්ඩායම් 12 ක් සහ ඩීජේවරුන් පස් දෙනෙක් ප්‍රසංගයක් වෙනුවෙන් එකතුවීම අසාමාන්‍ය දෙයක්.

2025  දෙසැම්බර් මස 14 වැනි ඉරිදා සවස ටොරොන්ටෝවේ Royal king Event Centre  ශාලාවට ශ්‍රී ලාංකිකයන් එකතු වුණේ ටොරොන්ටෝ හද ගැස්ම ප්‍රසංගය වෙනුවෙන්.

ප්‍රසංගය කඩිනමින් සංවිධානය වූයේ පසුගියදා ශ්‍රී ලංකාවට බලපෑ දිට්වා සුළි කුණාටුව සහ ගංවතුර හේතුවෙන් විපතට පත් ශ්‍රී ලංකාව ගොඩනැංවීම වෙනුවෙන් ඇරඹූ අරමුදලට මුදල් එකතු කිරීමටයි.

දැඩි ශීතලත්,  ඉන් පසු දා උදෑසන රාජකාරි කටයුතු ගැනත් නොසිතා, විශාල පිරිසක් ඒ වෙනුවෙන් එක්ව සිටියා.

ටොරොන්ටෝ ඉතිහාසයේ පළමුවරට සංවිධානය කෙරුනු  මේ ප්‍රසංගය ජෝන් පෙරේරා, ප්‍රමුඛ සංවිධායක මඩුල්ලක් විසින් සංවිධානය කෙරුණේ දින  දහයක් වැනි කෙටි කලකදී .

ශ්‍රී ලාංකික ශබ්ද  ඉංජිනේරුවරුන්, ප්‍රසාංගික සහාය ශිල්පීන්,  වීඩියෝ තිර සැපයුම්කරුවන් ,  සියලුම සංගීත කණ්ඩායම් සහ DJ වරුන් මේ වෙනුවෙන් තම යුතුකම ඉටු කළේ කිසිදු මුදලක් අය නොකරමින්.

මේ උත්සවය වෙනුවෙන් විශේෂ තේමා ගීයක් රචනාවී තිබුනු අතර වැඩසටහන අවසානයේදී එය සියළු කණඩායම් එකතුව ගායනා කෙරුනා. මේ අවස්ථාව  ආවරණය කිරීම සඳහා ටොරොන්ටෝවේ  සියලු ප්‍රජා මාධ්‍ය ආයතන සහභාගි වීමත් සුවිශේෂයි.

මේ ඒ වෙනුවෙන් ලියැවුනු තේමා ගීතය

මුතු ඇට ලස්සන පෙළකට හැදෙන තරමටයි.....

මේ රන් වැටයි පිබිදෙනා අපෙ රටයි 

ජවය ඇත්තෙ වැටි වැටි නැගිටිනා තරමටයි 

මේ මල් මිටයි එකමුතු බලය එතකොටයි 

මුතු ඇට ලස්සන පෙළකට හැදෙන තරමටයි 

ඉන්නෙ පිටරටයි ඒත් හිත ඇත්තෙ මව් රටෙයි 

ලේ නෑදෑකම් උරුමය ඔක්කොටම යටයි 

හිතට හරි දුකයි හැගුමන් හඩන තරමටයි 

කදුළු, සුසුම් බර හදවත රිදෙන තරමටයි  

මේ රන් වැටයි පිබිදෙනා අපෙ රටයි 

ජවය ඇත්තෙ වැටි වැටි නැගිටිනා තරමටයි 

මේ මල් මිටයි එකමුතු බලය එතකොටයි 

මේ මල් මිටයි එකමුතු බලය එතකොටයි 

මුතු ඇට ලස්සන පෙළකට ....හැදෙන තරමටයි

ජාති මොටද , ආගම් කුල හිතන තරමටයි

හමං ආව සුළි සුළඟට ඔක්කෝම යටයි 

මුලක ඉදන් රට හදන්න හැක්කෙ අපහටයි 

සැගවුණු මුතු ඇටය මතුව එන්නෙ ඒ විටයි 

මේ රන් වැටයි පිබිදෙනා අපෙ රටයි 

ජවය ඇත්තෙ වැටි වැටි නැගිටිනා තරමටයි 

මේ මල් මිටයි එකමුතු බලය එතකොටයි 

මේ මල් මිටයි එකමුතු බලය එතකොටයි 

මුතු ඇට ලස්සන පෙළකට ....හැදෙන තරමටයි 

අනුරුද්ධ වැලිගමගේ 

සේයා රූ – Maple Ceylon මුහුණු පොත් පිටුවෙන්

https://www.facebook.com/mapleceylon

මේ සටහන ගැන ඔබේ අදහස් පහතින් ලියන්න. ඔබේ ගුණ දොස් මගේ ඉදිරි නිරමාණ එළිය  කරාවි.